Batalia sądowa G-Star Raw kontra Cofemel

prawo-mody fot. serwis prasowy G-Star Raw


Prawno-autorska ochrona wzorów przemysłowych i kryteria dotyczące takiej ochrony na przykładzie orzeczenia G-Star Raw CV vs. Cofemel.

30 sierpnia 2013 r. G-Star Raw CV wystąpiła przeciwko Cofemel – Sociedade de Vestuário SA z powództwem do portugalskiego sądu wnosząc o nakazanie zaprzestania naruszeń jej praw autorskich i podejmowanych wobec niej czynów nieuczciwej konkurencji, a także naprawienia poniesionej przez nią z tego tytułu szkody, a w razie zaś ponownego naruszenia zapłaty na jego rzecz kary pieniężnej do czasu zaprzestania naruszenia.

Źródło: https://www.g-star.com/en_pl?bgid=22811-LM3T77TKHNACQ-386721790511&gclid=CjwKCAjwxOvsBRAjEiwAuY7L8ttsLoHr5DujsrHvSXmLzymnFREhRPcWKVW7Z1Ri4QZjZ97HT0XgWxoCDQEQAvD_BwE


G-Star oskarżyła Cofemel o kopiowanie projektów jej koszulek i bluz „Rowdy” oraz dżinsów „Rotor”. G-Star twierdziła, że te modele stanowiły oryginalne dzieła chronione zgodnie z portugalskim prawem autorskim. Cofemel argumentowała, że takich wzorów odzieży nie można zakwalifikować jako „utworów” a zatem nie podlegają ochronie na podstawie prawa autorskiego.

Źródło: https://www.amazon.com/G-Star-Raw-Mens-Rotor-Straight/dp/B004TJ989C

Źródło: https://www.masdings.com/item/g-star/rowdy-r-crew-neck-grey-tee/28K2#.XZrw4kYzbIU


Sąd częściowo uwzględnił powództwo, nakazując Cofemel między innymi zaprzestanie naruszania praw autorskich G-Star. Cofemel wniósł odwołanie od tego wyroku do Sądu Apelacyjnego w Lizbonie, który potwierdził wyrok sądu I instancji. Sąd uznał, że pojęcie utworu z prawa autorskiego portugalskiego należy wykładać w ten sposób, że ochrona prawno-autorska przysługuje dziełom sztuki stosowanej, wzorom przemysłowym i dziełom sztuki wzorniczej, pod warunkiem, że są one oryginalne, to znaczy, że stanowią one rezultat własnej twórczości intelektualnej ich autora, bez ustanawiania wymogu szczególnego poziomu wartości estetycznej lub artystycznej. Zatem Sąd stwierdził, że wzory odzieży należące do G-Star stanowią dzieła korzystające z ochrony prawno-autorskiej, a niektóre artykuły odzieżowe produkowane przez Cofemel naruszały prawa autorskie G-Star.

Portugalski Sąd Najwyższy nabrał wątpliwości co do ww. orzeczenia i zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „TSUE”) w szczególności z pytaniem: „Czy art. 2 lit. a) dyrektywy 2001/29 w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie temu, by ustawodawstwo krajowe przyznawało ochronę na podstawie prawa autorskiego wzorom takim, jak wzory odzieży będące przedmiotem postępowania głównego z uwagi na to, że poza realizowanym przez nie celem użytkowym wywołują one swoisty i odróżniający je z estetycznego punktu widzenia efekt wizualny (estetyczny)?”

W wyroku z 12 września 2019 r. o sygnaturze C‑683/17 TSUE orzekł, że pojęcie „utworu” stanowi autonomiczne pojęcie prawa Unii Europejskiej, które należy interpretować i stosować w sposób jednolity we wszystkich państwach członkowskich i które zakłada spełnienie dwóch przesłanek mających charakter kumulatywny.
Z jednej strony pojęcie „oryginalności” utworu oznacza, że istnieje oryginalny przedmiot w tym znaczeniu, że stanowi on własną twórczość intelektualną jego autora. Z drugiej strony kwalifikacja jako „utworu” jest zastrzeżona dla elementów stanowiących wyraz takiej twórczości intelektualnej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE, aby przedmiot można było uznać za oryginalny, konieczne i zarazem wystarczające jest to, by stanowił on odzwierciedlenie osobowości autora, przejawiające się w jego swobodnych i twórczych wyborach.


Zatem w unijnym systemie ochrona zastrzeżona dla wzorów i ochrona zapewniana prawem autorskim nie wykluczają się wzajemnie. Należy stwierdzić, że wzory przemysłowe można zakwalifikować jako „utwory”, jeżeli spełniają łącznie dwa ww. wymogi.

W świetle powyższego przełomowego orzeczenia, każdy przepis krajowy uzależniający przyznanie ochrony prawo-autorskiej projektom od dodatkowych wymogów (np. włoska „wartość artystyczna” lub portugalski „efekt estetyczny”, jak w niniejszej sprawie) innych niż ww. kryteria jest niezgodny z prawem UE. W przypadku tych krajów, które wprowadziły dodatkowe wymogi, które należy spełnić, aby projekt kwalifikował się do ochrony prawno-autorskiej, powyższe orzeczenie wyraźnie nakazuje zmianę przepisów, w sposób zgodny z ww. unijnymi wytycznymi.

Źródła:
1.http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=217668&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=13108739

2.art. 2 lit. a) dyrektywy 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (Dz.U. 2001, L 167)

3.art. 96 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) NR 6/2002 z 12 grudnia 2001 r. w sprawie wzorów wspólnotowych (Dz.Urz.UE.L 2002 Nr 3)

4.art. 9 i 17 Dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów (Dz.Urz.UE.L Nr 289).

Autorzy:
Andrzej Przytuła, partner, adwokat, Kancelaria KONDRAT i Partnerzy
Natalia Basałaj, radca prawny, Kancelaria KONDRAT i Partnerzy
Kancelaria KONDRAT i Partnerzy, biuro@kondrat.pl


Prawnicy z Kancelarii KONDRAT i Partnerzy zajmują się kompleksowym doradztwem prawnym dla przedsiębiorców, w szczególności z zakresu prawa własności przemysłowej, prawa autorskiego i prawa nowych technologii.

Data publikacji: 29.10.2019
Przeczytaj również

Prawo:
Sprawa sklepu online „Fashion ID”. Konsekwencje korzystania z wtyczki „Lubię to”.
Niemiecka firma z branży odzieżowej Fashion ID GmbH & Co. KG (dalej: „Fashion ID”) w witrynie internetowej swojego sklepu online umieściła przycisk „Lubię to”, który… więcej »
Prawo:
Zara i jej młodsza siostra Zohara?
Czy powiązalibyśmy sklep „ZOHARA” oferujący biżuterie, torebki i inne akcesoria z high-street’ową marką „ZARA”? Brytyjski Urząd ds. Własności Intelektualnej… więcej »
Prawo:
Czy Adidas stracił wyłączne prawa do „trzech pasków”?
19 czerwca 2019 r. Sąd Unii Europejskiej (dalej: „Sąd”) oddalił skargę niemieckiego producenta odzieży i obuwia sportowego Adidas AG i utrzymał w mocy decyzję Urzędu… więcej »